ინფექციური დაავადებით გამოწვეული სიკვდილიანობის იზოტოპური გამოკვლევა

  • ACHARYA BALKRISHNA PhD, Vice-Chancellor Division of History & Archaeological Research, Patanjali Research Foundation (Trust), Uttarakhand, India. Department of History, University of Patanjali, Uttarakhand, India http://orcid.org/0009-0009-1978-9885
  • SNEHA UNNIKRISHNAN M.Phil, Assistant Scientist Division of History & Archaeological Research, Patanjali Research Foundation (Trust), Uttarakhand, India http://orcid.org/0009-0001-8468-3624
  • PANUSHA NAGARAJAN M.A, Assistant Scientist Division of History & Archaeological Research, Patanjali Research Foundation (Trust), Uttarakhand, India http://orcid.org/0009-0002-6730-1169
  • RASHMI MITTAL PhD, Head of the Department Division of History & Archaeological Research, Patanjali Research Foundation (Trust), Uttarakhand, India http://orcid.org/0009-0000-7649-1510

Resumen

ეპიდემიებმა გავლენა მოახდინა კაცობრიობის ისტორიაზე მისი გაჩენის დღიდან. უმოძრაო სოფლის მეურნეობაზე გადასვლამ, ადამიანთა მიგრაციამ და ცხოველთა მოშინაურებამ გამოიწვია ინფექციური დაავადებების შემთხვევების ზრდა. რადგან სიკვდილიანობის მაჩვენებლები სხვადასხვა საზოგადოებაში კვლავ იზრდებოდა, გაჩნდა გადამწყვეტი აუცილებლობა, შესწავლილიყო ამ დაავადებების განვითარებისა და პროგრესირების გამომწვევი ძირითადი მიზეზები. იზოტოპური ანალიზი სტრონციუმის (87Sr/86Sr), ჟანგბადის (δ18O), ნახშირბადის (δ13C) და აზოტის (δ15N) გამოყენებით ჩატარდა ვინჩესტერის, ჰალის, ჩილეს და სენ-დულშარის არქეოლოგიური ძეგლებიდან აღებულ ნიმუშებზე, რათა გამოკვლეულიყო ამ დაავადებების პოტენციური მიზეზები და ხელშემწყობი ფაქტორები. კვლევებმა აჩვენა, რომ ეს ადგილები დაინფიცირდა ლეპრომატოზით, ტრეპონემატოზით, ტუბერკულიოზით და იუსტინიანეს ჭირით. მონაცემებმა ასევე გამოავლინა ინფორმაცია ამ დაავადებებით დაავადებული მოსახლეობის წარმოშობის, ეკოლოგიური გარემოს და მობილობის ნიმუშების შესახებ. ეს მიმოხილვითი სტატია ხაზს უსვამს იზოტოპურ კვლევებს, როგორც მნიშვნელოვან მარკერს უძველეს საზოგადოებებში ინფექციურ დაავადებებთან დაკავშირებული სიკვდილიანობის ასახვისთვის.

საკვანძო სიტყვები: δ13C, δ15N, δ18O, იუსტინიანეს ჭირი, ლეპრომატოზი, ტრეპონემატოზი, ტუბერკულიოზი.

Publicado
2026-06-13
Sección
სამეცნიერო სტატიები-არქეოლოგიის სექცია